အမေ့ခံအတိတ်
အမေ့ခံအတိတ်

မျက်မှောက်ခေတ် မြန်မာနှင့် ကမ္ဘာ (၁၉ ၆၂ - ၂ ၀၁၈)

1920s
ပါဘလိုနေရူဒါ၏ မြန်မာပြည်အတွေ့အကြုံ

မြန်မာတွင် လူအများစု မသိရှိကြသည်မှာ ပါဘလိုနေရူဒါ (Pablo Neruda) သည် ချီလီနိုင်ငံ ဂုဏ်ထူးဆောင်ကောင်စစ်ဝန်အဖြစ် (ချို့ချို့တဲ့တဲ့ စိတ်မချမ်းမသာစွာ) ရန်ကုန်မြို့၌ ၁၉၂၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်း နေထိုင်ခဲ့ဖူးသည်ကို ဖြစ်သည်။ ထိုကာလများတွင် သူသည် မြန်မာ အမျိုးသမီးတစ်ဦး (အင်္ဂလိပ်အမည် ဂျိုစီဘလစ်စ် - Josie Bliss ဟုခေါ်သည်) နှင့်...

ဒီဇင်ဘာ ၁၉၅၄
အလွန်ဉာဏ်ရွှင်သော မြန်မာကွန်မြူနစ်တစ်ယောက်နှင့် ထိပ်တိုက်တွေ့ခဲ့ရသည့် ဒုသမ္မတ နစ်ဆင်

၁၉၅၃ ခုနစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ဒုတိယ သမ္မတ နစ်ဆင်သည် ပဲခူးမြို့မှ ပြန်လည် ထွက်ခွာစဉ် အလွန်ဉာဏ်ရွှင်သော မြန်မာကွန်မြူနစ်တစ်ယောက်နှင့် ထိပ်တိုက်တွေ့ခဲ့ရသည်။ ဆိုင်းဘုတ်တွင်ရေးသားထားသည်မှာ “ငြိမ်းချမ်းမှုသည် သင်နှင့်အတူရှိပါစေ။ အရှေ့တိုင်းက လူသတ္တဝါတို့အတွက် ညှာတာမှုနည်းပါးသော သင်၏ငြိမ်းချမ်းရေး ခြေလှမ်းများကား သံသယပွားစရာ။ သို့သော် စိတ်ဒုံးဒုံးချ မှတ်သွားပါ တစ်ခုတော့သေချာ။ ဆာလောင်နေသော ဝေါလ်စထိထ် ဝံပုလွေများ ကောင်းကျိုးအတွက် အလွယ်တကူ လိမ်ညာတတ်သော ဓနရှင်အများအတွက် ကျွန်ပ်တု့ိသည် ကယ်လ်ကနီ ကြောင်များကဲ့သို့ အချင်းချင်း တိုက်ခိုက်မည်မဟုတ်ပါ။

၈ ဇူလိုင် ၁၉၆၂
၁၉ ၆၂ ဇူလိုင်လ ၈ ရက်နေ့ထုတ် နယူးယောက်တိုင်းမ်သတင်းစာ ခေါင်းကြီးသတင်း

၁၉ ၆၂ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၈ ရက်နေ့ထုတ် နယူးယောက်တိုင်းမ် သတင်းစာ၏ ခေါင်းကြီးသတင်းမှာ “မြန်မာကျောင်းသားအရေးအခင်း ၁၅ ယောက်သေ၊ ညဘက်မထွက်ရအမိန့် အချိန်လွန် ဆန္ဒပြ ၂၇ ယောက် ဒဏ်ရာရ၊ တက္ကသိုလ်အဆောက်အဦ ဖောက်ခွဲခံရ”ဓာတ်ပုံမူပိုင် -မဇ္ဇျိမ

၁၉၆၃
ဟူလီယို ကော်တက်ဇာ၏ ရာယွဲလာ (Rayuela) ဝတ္ထုမှ မြန်မာအမည်များ

ကျော်ကြားသော အာဂျင်တိုင်းသား (Argentine) စာရေးဆရာကြီး ဟူလီယိုကော်တက်ဇာ (Julio Cortazar) ၏ ၁၉၆၃ ခုနှစ်ထုတ် ရာယွဲလာ (Rayuela) ဆိုသည့်ဝတ္ထုတွင် အဓိက ဇာတ်ကောင်က အဓိပ္ဗါယ်ကောက်၍ မရသော စကားလုံးများကို မထင်မှတ်ဘဲ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီး ထိုစကားလုံးများမှာ ဆန်းကြယ်လှသည်။ အောက်တွင် အဆိုပါဝတ္ထုထဲမှ ထိုထူးဆန်းသော စကားလုံးများကို ဖော်ပြထားပါသည်။ 

  • ဦးနု 
  • ဦးတင် 
  • မြဘူး 
  • သတိုးသီရိသုဓမ္မဦးအိမောင် 
  • ဝဏ္ဏကျော်ထင် ဦးခင်ဇော် 
  • ...

၁၉၆၄
မြန်မာသမိုင်းပညာရှင် ဗိုလ်မှူးဘရှင်၏ မွေးနေ့

ဇန်နဝါရီလ ၁၀ ရက်နေ့သည် ကျော်ကြားသော မြန်မာသမိုင်းပညာရှင် ဗိုလ်မှူးဘရှင်၏ မွေးနေ့ ဖြစ်သည်။ ဖော်ပြပါဓာတ်ပုံမှာ ထိုခေတ်အခါက ဂုဏ်သရေရှိ ပညာရှင်ကြီးများ ဖြစ်ကြသော (ဘယ်ဘက်မှ) ဗိုလ်မှူးဘရှင်၊ ဦးဘိုကေ၊ ဆရာမင်းသုဝဏ်နှင့် ဂေါဒန်လုစ် (Gordon Luce)တို့ဖြစ်ကြသည်။ (ဂေါ်ဒန်လုစ်သည် ယင်းတစ်သက်တာလုံး တိုင်းပြည်အတွက် ပညာသင်ကြားခြင်း၊ သုတေသနပြုခြင်းလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်တီတီလုစ် - Daw Tee Tee Luce မှာ ဦးဖေမောင်တင်၏ ညီမဖြစ်ပြီး ချို့တဲ့သော ကလေးသူငယ်များ အတွက် မနားမနေ...

၁၉၆၉
၁၉၆၉ အရှေ့တောင်အာရှ ကျွန်းဆွယ် အားကစားပြိုင်ပွဲများ ဖွင့်ပွဲအခမ်းအနား

မြန်မာနိုင်ငံသည် အရှေ့တောင်အာရှ အားကစားပြိုင်ပွဲ (Southeast Asia Games)၏ အိမ်ရှင်နိုင်ငံအဖြစ် ၁၉ ၆၉ ခုနှစ်တွင် ပထမအကြိမ်၊ ၂၀၁၃ ခုနှစ်တွင် ဒုတိယအကြိမ် နှစ်ကြိမ်တိုင်တိုင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၁၉၆၉ ခုနှစ်အချိန်က အရှေ့တောင်အာရှ ကျွန်းဆွယ် အားကစားပြိုင်ပွဲများ (Southeast Asian Peninsula Games – SEAP) ဟု ခေါ်ခဲ့သည်။ ပုံမှာ ၁၉၆၉ ခုနှစ်က ရန်ကုန်တွင် ဖွင့်ပွဲအခမ်းအနား ကျင်းပစဉ် ဖြစ်သည်။

၁၉၇၂
ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွားများ မရောက်ခင် ၁၉၇၂ ခုနှစ်က ပုဂံ၊ (ဓာတ်ပုံမူရင်း နစ်ဒီဝုလ်ဖ် - Nick DeWolf)

၁၉၇၄
၁၉ ၇၄ ခုနှစ် National Geographic မဂ္ဂဇင်းမှ။

၁၉၇၅
၁၉၇၅ ခုနှစ် ရန်ကုန်မြို့

မဂိုလမ်းအနီးမှ ကုန်သည်လမ်းဟု ထင်ပါသည်။ (ဓာတ်ပုံ နစ်ခ်ဒီဝုလ်ဖ် - Nick DeWolf)

၁၉၈၀
၁၉၈၀ ပြည့်နှစ် ဝန်းကျင်က ဘတ်စ်ကားစီးနေသော မြန်မာကလေးငယ်များ။ မန္တလေးနှင့် ပုဂံညောင်ဦးကြား တစ်နေရာတွင် ဖြစ်သည်။

၁၉၈၃
၁၉၈၃ ခုနှစ်က ရန်ကုန်မနက်ခင်း (ဓာတ်ပုံ မိုက်ကယ်ဖိုလေ - Michael Foley)

၂ မေ ၂၀၀၈
နာဂစ် ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်း

၂၀၀၈ ခုနှစ် မေလ ၂ ရက်နေ့က နာဂစ် ဆိုင်ကလုန်းမုန်တိုင်းဒဏ်ကြောင့် ဧရာဝတီ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတွင် ကျား၊မနှင့် ကလေးသူငယ် အယောက်တစ်သိန်းကျော် အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။မြန်မာ့သမိုင်းတွင် ကြေကွဲဝမ်းနည်းဖွယ် အကောင်းဆုံးအဖြစ်အပျက်တစ်ခုအဖြစ် အမှတ်ရသင့်ပါသည်။ မုန်တိုင်းဒဏ်ထိခဲ့သည့် အလွန်ဆင်းရဲလှသော မိသားစုများထဲမှ အတော်များများသည် ယနေ့ထက်တိုင်ပင် နာလန်မထူနိုင်ကြသေးချေ။ သို့ရာတွင် နာဂစ်မုန်တိုင်းဒဏ်သင့်အပြီး နောက်ဆွယ်များသည် ၂၀၁၁-၁၂ ခုနှစ်တွင် ကောင်းသော အပြောင်းအလဲများ ဖြစ်လာစေမည့် ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများကို အသက်သွင်းပေးခဲ့သည်ဟု ယုံကြည်ပါသည်။ နာဂစ်မုန်တိုင်းကြောင့် အသိတရား ရသင့်ပါသည်။ နောင် ဆယ်စုနှစ်ပင်မကြာ နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း ရာသီဥတု...